De geschiedenis van de turbo

20 May 2014

De turbo bestaat ongeveer net zo lang als de verbrandingsmotor. Al in 1885 en 1896 deden Gottlieb Daimler en Rudolf Diesel onderzoek naar nieuwe mogelijkheden om het vermogen te vergroten en het brandstofverbruik te verminderen door het inbrengen van gecomprimeerde lucht.

Het was de Zwitser Alfred J. Büchli die in 1905 het principe van de uitlaatgascompressor of turbo ontwikkelde en vastlegde. Hij bereikte een vermogenswinst van 40 procent en daarmee werd de turbo officieel geïntroduceerd in de auto-industrie.

Revolutionair

In 1938 produceerde fabrikant Swiss Machine Works Saurer de eerste turbomotor voor een truck. In 1961 introduceerde de Zweedse truckfabrikant Scania de eerste standaard ingebouwde turbomotor. In die tijd was dit een behoorlijk revolutionaire stap, omdat bij andere merken de turbo’s nog niet echt betrouwbaar waren gebleken. Een jaar later volgde de turbo voor personenauto’s. Vanwege hun onbetrouwbaarheid werden ze echter al weer snel van de markt gehaald.

Turbogat’

In de jaren zeventig deed de turbo zijn intrede in de autosport. Met name in de Formule 1 werd de turbomotor erg gewild en mede daardoor raakte de term ‘turbo’ ingeburgerd bij het grote publiek. Autofabrikanten speelden hierop in door hun topmodellen met turbo aan te bieden. Toch was er iets te vroeg gejuicht, want de eerste commerciële turbo’s waren nog niet erg zuinig in het gebruik. Bovendien vonden veel rijders het ‘turbogat’ – de korte vertraging bij het gas geven – te groot.

Milieubewustzijn

Het grote moment voor de turbomotor voor trucks brak aan in 1973, net na de eerste oliecrisis. Vanaf dat moment begon de turbo aan een opmars die voortduurt tot op de dag van vandaag. Eind jaren tachtig zorgde het toenemende milieubewustzijn voor strenger wordende emissie-eisen. Dat had weer tot resultaat dat er veel vrachtwagens met turbomotoren werden uitgevoerd. Momenteel is het zelfs zo dat praktisch alle truckmotoren met een turbo zijn uitgevoerd.

Dieselmotor

De echte doorbraak voor turbomotoren in personenauto’s was in 1978, het jaar van de introductie van de Mercedes Benz 300 TD (zie foto). In 1981 volgde de VW Golf turbo diesel. Dit was een belangrijke mijlpaal, want voor het eerst leverde een dieselmotor (met turbo) bijna net zoveel vermogen als een benzinemotor zonder turbo, waarbij ook nog eens de uitstoot van schadelijke stoffen sterk was verminderd.

 (Uit: Turbo Handboek, een uitgave van Turbo’s Hoet)